Rahmi M. Koç Müzesi’nin kara yolu ulaşımı koleksiyonunda uzun yıllardır sergilenen iki tekerlekli ulaşım araçları, yeni bir seçkiyle daha da zenginleşti.
Çoğu 19’uncu yüzyıl ortasına tarihlenen bisikletlerden oluşan koleksiyona, dünyaca ünlü koleksiyonerler Daniel Ward ve kardeşi Toby Ward’ın koleksiyonundan 23 özel bisiklet eklendi.
Koleksiyon genişledi
“Ward Kardeşler Bisiklet Koleksiyonu”, müzenin mevcut iki tekerlekli ulaşım koleksiyonuna önemli bir katkı sunuyor.
Seçki, mühendislik tarihindeki yeniliklerin yanı sıra değişen sosyal yaşamı, ulaşım kültürünü ve bireysel hareket özgürlüğünün izlerini de yansıtıyor.
İki asırlık dönüşüm
Koleksiyonda pedalsız ilk modellerden üç tekerlekli tasarımlara, güvenlik odaklı yeniliklerden modern bisikletin gelişimine uzanan farklı örnekler yer alıyor.
Yaklaşık iki asırlık dönüşüm hikâyesini anlatan bisikletler, ziyaretçilere hem nostaljik hem de öğretici bir deneyim sunuyor.
Öğretici deneyim
1818 tarihli pedalsız Johnson Hobby Horse’tan farklı dönemlere ait öncü modellere uzanan seçki, bisiklet tarihinin önemli aşamalarını gözler önüne seriyor.
Üç ve dört tekerlekli modellerin ilk örneklerinin de yer aldığı koleksiyon, mühendislik tarihinin gelişimini yakından izleme imkânı sağlıyor.
Tasarım ve yaşam
Koleksiyondaki bisikletler, kendi dönemlerinin tasarım anlayışını, üretim teknolojisini ve kullanım alışkanlıklarını yansıtıyor.
Seçki yalnızca teknik özellikleriyle değil; sosyal yaşam, ulaşım kültürü ve bireysel tutkular açısından da dikkat çekiyor.
Johnson Hobby Horse
1818 tarihli Johnson Hobby Horse, pedalsız yapısıyla erken dönem bisiklet örneklerinden biri olarak kabul ediliyor.
Sürücünün ayaklarıyla yerden güç alarak ilerlediği modelin ilk formunun mucidi Baron Karl von Drais olarak biliniyor. Araç, İngiliz araba üreticisi Denis Johnson tarafından geliştirilerek 1818-1820 yılları arasında İngiltere’de ilgi gördü ve aristokrat çevrelerde moda akımına dönüştü.
Coventry Rotary
1880 tarihli Coventry Rotary, İngiltere’nin Coventry kentindeki Rudge Company tarafından üretildi.
Özellikle kadınların bisiklet kullanımını teşvik etmek amacıyla tasarlanan sıra dışı üç tekerlekli model, James Starley tarafından geliştirildi. İki küçük sıralı tekerlek ve bir büyük yan tekerlekten oluşan yapısıyla öne çıkan araç, direksiyon yerine el kollarıyla kontrol ediliyordu.
Popüler taşıma aracı
Coventry Rotary, yük taşıma kapasitesiyle de döneminde dikkat çekti.
Bu özelliği sayesinde fotoğrafçılar ve balıkçılar arasında popüler hale geldi.
Ladies’ Tricycle
1895 tarihli Ladies’ Tricycle, Singer firması tarafından özellikle kadın kullanıcılar için üretildi.
Havalı lastikleri ve arka taşıma bölümüyle dönemi için konforlu bir sürüş sunan model, 1881’de Kraliçe Victoria’nın bir çift üç tekerlekli bisiklet satın almasının ardından kısa sürede yaygınlaştı.
American Star
1889 tarihli American Star, W. Pressey tarafından tasarlandı ve New Jersey’de H. B. Smith Machine Company tarafından üretildi.
Klasik yüksek tekerlekli bisikletlerin güvenlik sorunlarına yenilikçi bir çözüm getiren modelde, tekerlek düzeninin tersine çevrilmesiyle sürücünün ağırlık merkezi geriye alındı ve denge artırıldı.
Güvenlik kanıtı
American Star’ın güvenliği, döneminin dikkat çekici tanıtımlarından biriyle gösterildi.
Bisikletin Amerika Birleşik Devletleri Kongre Binası merdivenlerinden inerken görüntülenmesi, modelin güvenlik iddiasını öne çıkaran örneklerden biri oldu.
